Tin tức ngành lụa

Câu chuyện lụa Việt

Gỡ “Nút Thắt” Con Giống Nghề Tằm Tang

308

Khâu quan trọng bậc nhất trong chuỗi sản xuất tằm tơ là cung ứng trứng giống cho các hộ nuôi tằm. Chất lượng trứng không tốt sẽ ảnh hưởng xấu đến kết quả lứa tằm, làm giảm năng suất cũng như chất lượng kén. Thế nhưng khâu này đang bị bỏ ngỏ…

Nút Thắt Đặt Ra

Dù được hỗ trợ rất nhiều từ các cơ chế, chính sách nhằm khôi phục nghề trồng dâu, nuôi tằm, ươm tơ dệt lụa, song bước đầu, nông dân tại Quảng Nam vẫn chưa thể yên lòng. Ngoài yếu tố lợi nhuận đem lại còn thấp, nguyên nhân chính là giống tằm chưa ổn định khiến năng suất và hiệu quả chăn nuôi thấp.

Hình ảnh: Vấn đề giống tằm luôn là nỗi quan tâm của nhiều người dân

Dự án thí điểm khôi phục nghề trồng dâu nuôi tằm, các hộ dân tham gia trồng dâu được dự án hỗ trợ 100% giống tằm, giống dâu, máy làm đất, giếng tưới, hỗ trợ nong tằm, vỉ né, dụng cụ tống kén để phục vụ chăn nuôi. Người dân còn được hỗ trợ, tập huấn kỹ thuật trồng dâu, nuôi tằm trên cơ sở ứng dụng một số kỹ thuật mới, trang thiết bị phục vụ chăn nuôi, giảm nhân công lao động. Toàn bộ kén tạo ra được bao tiêu sản phẩm.

Ông Phan Tín – Phó Giám đốc HTX Nông nghiệp Điện Quang cho biết, sản phẩm bà con làm ra, HTX thu mua với giá 140 nghìn đồng/kg, sản phẩm do Công ty CP lụa Hội An bao tiêu toàn bộ. HTX chỉ việc giao kén cho công ty sau khi thu mua của dân. Nhìn chung, nhu cầu về kén rất lớn nhưng sản lượng làm ra chưa nhiều. Công ty CP Tơ lụa Hội An hứa tiếp tục hỗ trợ nông dân máy làm đất, giếng tưới, hỗ trợ nông dân mượn vốn lắp máy điều hòa phục vụ nuôi tằm trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Song, 2 năm qua, dự án gặp nhiều khó khăn, trở ngại, nhiều hộ dân vẫn chưa mặn mà với dự án qua nhiều lứa nuôi do hiệu quả kinh tế từ chăn nuôi tằm đem lại còn thấp…

Bà Cao Thị Nga (thôn Bến Đền Tây, Điện Quang, Quảng Nam) cho biết, mỗi năm, gia đình bà nuôi 5 – 6 lứa, năm 2019, có tới 2 lứa thất bại, lứa vừa xuất bán kén gần đây là trúng nhất, thu được 30kg kén/hộp trứng, với giá bán 140 nghìn đồng/kg kén. “Tôi nuôi khá đạt so với nhiều hộ do nắm vững kỹ thuật, kinh nghiệm, có người thân hỗ trợ nuôi. Con tằm nên hay không là lệ thuộc hết vào giống, trúng giống dở thì coi như hỏng hết. Đầu ra và giá cả không lo mà chỉ lo giống không đạt. Giống còn đang giai đoạn thử nghiệm, năng suất bấp bênh, tằm chết nhiều, không thích ứng với điều kiện khí hậu Quảng Nam. Cũng vì lẽ đó mà nhiều người dừng nuôi là vậy” – bà Nga nói.

Ông Cao Văn Khánh (cùng trú thôn Bến Đền Tây, xã Điện Quang, Quảng Nam) chia sẻ, tham gia dự án, người dân được hỗ trợ rất nhiều, đó là điều thuận lợi. Việc áp dụng kỹ thuật, công nghệ mới cũng giúp nông dân đỡ vất vả hơn so với trước kia. “Cũng may dự án hỗ trợ rất nhiều, gần như từ A tới Z, nếu không có hỗ trợ thì không ai bám trụ nổi đâu. Ngày công lao động bây giờ cũng khoảng 250 nghìn đồng/người, nhưng nuôi 1 mí tằm mất 25 ngày, nếu trúng thì thu về hơn 3 triệu đồng/hộp trứng, còn thua thì khỏi nói. Nếu có được giống chuẩn thì vẫn có thể bám trụ được, coi như lấy công làm lời” – ông Khánh nói. Theo nhiều nông dân, mấy mí tằm liên tiếp, một số hộ nuôi gần như trắng tay khi tằm chuẩn bị chín rộ, lên né là ngã (chết). Từ 10 hộ tham gia, lứa nuôi gần nhất chỉ có 3 hộ thường xuyên bám trụ.

Cởi Bỏ Nút Thắt Con Giống

Nguyên nhân chính, theo nhiều hộ nuôi là giống tằm dự án cung cấp cho dân chưa chuẩn, xảy ra dịch bệnh nhiều ở giai đoạn tằm chuẩn bị lên né, sau khi đã ăn hết dâu, khiến nhiều người nuôi thiệt hại kinh tế khi lượng kén tạo ra ít. Theo tính toán, mỗi hộ nuôi 1 hộp trứng (tằm lớn) trong vòng 1 tháng thu lãi khoảng hơn 2,8 triệu đồng. Nếu được đầu tư đúng mức, trang thiết bị hỗ trợ đúng kỹ thuật, mỗi hộp trứng tằm, người nuôi cho ra ít nhất 30kg kén, cao thì 40 – 50kg kén. Song, có lứa nuôi, một số hộ nuôi do được cung ứng giống chưa phù hợp với thời tiết của vùng, chưa kể chịu ảnh hưởng của thời tiết khắc nghiệt, tằm chết nhiều…

Ông Phan Tín nhìn nhận, người nuôi tằm chưa mặn mà là do giống chưa đạt, một phần do thu nhập từ nuôi tằm chưa tương xứng với ngày công lao động thị trường. “Hiện, mô hình trồng dâu, nuôi tằm đang trong giai đoạn thử nghiệm. Năm vừa rồi mình làm giống của Trung tâm Nghiên cứu dâu tằm tơ Trung ương nhưng họ lại đưa giống tằm không như ý, sản lượng kén thấp. HTX và công ty còn đưa giống tằm Bảo Lộc về nuôi thử nghiệm và vẫn loay hoay với việc lựa chọn giống. Năm 2019, riêng Trung tâm Nghiên cứu dâu tằm tơ Trung ương đưa về 6 giống tằm. Trong số này có 1 giống tằm LĐ-09 của TS. Nguyễn Mậu Tuấn của một trung tâm nghiên cứu ở Lâm Đồng được cho là khá hiệu quả, và vị tiến sĩ này cho biết sẽ nâng tính đề kháng của giống trong thời gian tới cho phù hợp với thời tiết, khí hậu địa phương. Khi có giống chuẩn thì mọi việc sẽ ổn” – ông Tín nói.

Hình ảnh: Giải quyết vấn đề về con giống là điều cấp thiết

Không chỉ Quảng Nam, hiện thực tại một số vùng gắn bó với nghề nuôi tằm, dệt vải, người dân đa số nuôi tằm lai lưỡng hệ nhưng lại không có nơi sản xuất giống tằm, gần như phải nhập toàn bộ từ Trung Quốc qua đường tiểu ngạch, bất chấp nguồn giống không tuân thủ đầy đủ các quy trình kiểm dịch động – thực vật và độ rủi ro cao. Trong khi việc nghiên cứu sản xuất trứng tằm giống trong nước nói chung và Lâm Đồng nói riêng chưa đáp ứng yêu cầu. 

“Trứng giống tằm đang là thách thức lớn, là vấn đề nan giải đối với ngành dâu tằm tơ nước ta. Vấn đề cấp thiết đặt ra là phải nhập cho được trứng giống tằm theo đường chính ngạch”, nút thắt quan trọng nhất hiện nay là trứng giống tằm. Nếu tháo gỡ được nút thắt này thì ngành dâu tằm tơ sẽ phát triển. Về lâu dài, Chính quyền cần có chính sách đẩy mạnh áp dụng công nghệ kỹ thuật hiện đại trong khâu nuôi, tạo giống để giảm dần sự lệ thuộc vào Trung Quốc, từ đó hạn chế những rủi ro.

Theo Báo Quảng Nam

Xem thêm: Toàn Cảnh Quy Trình Dệt Vải Lụa Tơ Tằm Truyền Thống Tại Các Làng Nghề Lâu Năm

Bình luận của bạn

*

*